YENİ GÜNÜN KADİM MİRASI NEWROZ


Newroz Farsça kökenli bir kelime olup Yeni Gün anlamına gelir ve binlerce yıldır Mezopotamya, İran, Kafkasya ile Orta Asya coğrafyasında baharın gelişini, doğanın uyanışını ve yeni bir yılın başlangıcını simgeler. Astronomik olarak 21 Mart ekinoksuyla başlayan bu özel gün sadece bir mevsim değişikliği değil, aynı zamanda toplumsal bağları güçlendiren, barışı ve bereketi müjdeleyen kadim bir bayramdır. Kürt kültüründe Kawa efsanesiyle özdeşleşerek zulme karşı bir başkaldırı ve özgürlük gününü de simgelerken, diğer halklarda yeni yılın başlangıcı olarak kutlanır.

İstanbul Nevruz 2026

Birleşmiş Milletler Newroz’un kültürel değerini dünya çapında tescil etmiştir. 2009 yılında UNESCO tarafından İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası listesine dahil edilen Newroz, 2010 yılında ise BM Genel Kurulu tarafından resmen Uluslararası Newroz Günü olarak ilan edilmiştir. Türkiye'de modern anlamdaki ilk kitlesel Newroz kutlamaları 1970'li yılların sonunda başlamıştır. 1990 ve 1991 yıllarında Cizre ile Nusaybin'de simgeleşen kutlamalar, 1995'te resmiyet kazanmış ve 2000'li yıllardan itibaren Diyarbakır gibi merkezlerde milyonların katılımıyla yasal statüde kutlanmaya devam etmiştir.

Farklı Dillerde Nevruz;

Kürtçe Newroz veya seresale -Farsça Nowruz - Türkçe Nevruz veya Yeni Gün -Azerice Novruz - Terekemece Nawruz - Kazakça Naurız - Kırgızca Nooruz - Özbekçe Navruz


[KU] KÜRTÇE: NEWROZ ROJA NÛ Û CEJNA AZADIYÊ YE

Newroz bi koka xwe peyveke farisî ye û tê wateya Roja Nû. Bi hezaran sal in li Mezopotamya, Îran, Kafkasya û Asyaya Navîn wekî sembola şiyariya xwezayê û destpêka saleke nû tê pîrozkirin. Ev roja taybet ku di 21'ê Adarê de dest pê dike, di çanda kurdî de bi efsaneya Kawayê Hesinkar re bûye sembola serhildana li dijî zilmê û azadiyê. Di nav gelên din de jî wekî roja bereket û destpêka biharê tê dîtin.

Neteweyên Yekbûyî (NY) û UNESCO'yê di sala 2009 û 2010'an de Newroz wekî Mîrata Çandî ya Cîhanê û Roja Newrozê ya Navneteweyî qebûl kir. Li Tirkiyeyê pîrozbahiyên komî yên modern di dawiya salên 1970'an de dest pê kirin. Di salên 1990'î de li Cizîr û Nisêbînê bi girseyên mezin hat pîrozkirin û ji sala 2000'î û vir ve li Parka Newrozê ya Amedê bi beşdariya mîlyonan kesî wekî cejneke legal û bi heybet tê pîrozkirin.

Kürtçe Newroz veya seresale -Farsça Nowruz - Türkçe Nevruz veya Yeni Gün -Azerice Novruz - Terekemece Nawruz - Kazakça Naurız - Kırgızca Nooruz - Özbekçe Navruz


[EN] ENGLISH: NEWROZ THE ANCIENT HERITAGE OF THE NEW DAY

Newroz is a word of Persian origin meaning New Day and has symbolized the arrival of spring, the awakening of nature, and the beginning of a new year in Mesopotamia, Iran, the Caucasus, and Central Asia for thousands of years. Starting with the March 21st equinox, this special day is not just a seasonal change but also an ancient holiday that strengthens social bonds and heralds peace and abundance. While it symbolizes a day of rebellion against tyranny and freedom in Kurdish culture, identified with the legend of Kawa, it is celebrated as the beginning of the new year among other peoples.

The United Nations has registered the cultural value of Newroz worldwide. In 2009, Newroz was included in the List of Intangible Cultural Heritage of Humanity by UNESCO, and in 2010, the UN General Assembly officially declared March 21 as International Newroz Day. In Turkey, the first modern mass Newroz celebrations began in the late 1970s. Celebrations that became symbolic in Cizre and Nusaybin in 1990 and 1991 gained official status in 1995, and since the 2000s, they have continued to be celebrated with the participation of millions in centers like Diyarbakır.


Gazeta
Daha yeni Daha eski